Biblioteka Vuk Karadžić – Kovin

Godine 1814. Arsenije Predragović, paroh Prve kovinske parohije, uveo je „DAN ZA ODRASLE“ , što je značilo da su „Školsku biblioteku“ mogli da koriste i odrasli, a knjige su pozajmljivali nedeljom , posle bogosluženja.

Već sledeće, 1815. godine osniva se „SRPSKA ČITAONICA“.
Ne postoje podaci o knjižnom fondu, broju knjiga u Čitaonici, sem podataka da su nabavljene u Beču, Pešti, Temišvaru, Karansebešu i u Beogradu.
Pored „Srpske čitaonice“ u tom periodu između 1810-1815. godine i do posle revolucije 1848.godine, pominje se još samo „Knjižnica“ pri Katoličkoj crkvi i Nemačkoj školi.

Građansko društvo „Kasina“ osnovano je 1904. Godine, a bavilo se sportskim aktivnostima, kao i ČITALAČKO-BIBLIOTEKARSKOM DELATNOŠĆU. Ovo građanso ruštvo , brinulo je o „VAROŠKOJ ČITAONICI“ u kojoj su se mogle čitati novine i pozajmljivati knjige.
Čitaonica se nalazila u prostorijama, kod parka Princeze Jelene, preko puta Građanske škole, današnje OŠ „J.J.Zmaj“. U rukopisu prot. Đorđa Jovanovića pominje se da je te 1904. godine u Kovinu postojala „Srpska čitaonica-Kasina“, rumunska „Sala za čitanje“ i „Knjižnica“ pri Rimokatoličkoj crkvi.
Prema podacima, uglavnom iz dokumenata gde se govori o školi i Crkvi, Školsku i Crkvenu biblioteku, Deliblato dobija 1872. godine. Zvala se „Svetovna“ .1892. godine Uprava opštine Deliblato donela je odluku da se biblioteci dodele nove prostorije i da se otvori kao „Srpska svetovna čitaonica“ Deliblato.
Prema podacima protoj. Đorđa Jovanovića biblioteke-čitaonice u ostalim mestima su otvorene: u Mramorku 1843.godine, Gaju 1872.godine, Dubovcu 1880 godine, Bavaništu 1833.godine i u Pločici 1893. godine. U naseljima današnje opštine Kovin proces otvaranja Čitaonica odraz je stanju u Vojvodini, o čemu govori podatak da je Čitaonica u Novom Sadu osnovana 23. septembra 1845.godine.
Ovako organizovane Čitaonice-Biblioteke funkcionisale su u naseljenim mestima opštine Kovin, u školama, sve do kraja Prvog svetskog rata. Naime iz dokumenata se vidi da su u Austrougarskoj carevini škole u Srezu kovinskom, imale biblioteke u naseljenim mestima Kovin, Pločica, Bavanište, Deliblato, Mramorak, Dubovac i Gaj, a u prvoj deceniji Kraljevine SHS, biblioteke-čitaonice-knjižnice postojale su u Pločici, Skorenovcu, Bavaništu, Deliblatu, Mramorku, Gaju i Kovinu. Slična situacija se beleži i kasnije 1937. godine u dokumentima Dunavske banovine i arhivi Kovinskog načelstva.

30. mart 1948. godine je dan kada su omladinski aktivisti u saradnji sa upravom Narodnog odbora opštine Kovin, posle Drugog svetskog rata, završili sakupljanje knjiga iz konfiskovanih kuća, postojećih Čitaonica i Biblioteka i predali omladini po naseljenim mestima. Već sledeće godine, 1949. godine, brigu nad knjižnim fondom u svim naseljenim mestima preuzimaju Zadružni domovi, koji u svom radu imaju i deo organizovanja delatnosti u oblasti kulture kao što su bioskop, biblioteka i rad kulturno-prosvetnih društava.

Od 1950. godine nadležnost u oblasti kulture preuzima u opštini Kulturno-prosvetna zajednica i odgovarajuće odeljenje opštinske uprave. Tada se osamostaljuju bioskopi, a biblioteke dobijaju svoje prve bibliotekare.
Iz šturih podataka koji se mogu naći, vidi se da 1953. godine kada se u Kovinu osniva Dom kulture, u gradu radi Gradska biblioteka „Vuk Karadžić“ koja se nalazi u Zadružnom domu, pod nadzorom Kulturno-prosvetne zajednice opštine Kovin. Biblioteke u opštini Kovin radile su u Bavaništu, pri Domu kulture, u Pločici pri Zadružnom domu i u Deliblatu pri Zadružnom domu. U ostalim naseljima se beleži da postoje biblioteke pri školama i pri kulturno-prosvetnim društvima, uglavnom nacionalnih manjina. U arhivama o periodu između 1953.godine, do 1966. godine, nema podataka o radu biblioteka.

1966.godine, dolazi do objedinjavanja knjižnog fonda na nivou opštine, osnivanjem Kulturnog centra Kovin. Gradska biblioteka Kovin prerasta u Opštinsku-Matičnu biblioteku Kulturnog centra Kovin, sa odeljenjima u Bavaništu, Deliblatu, Mramorku, Gaju, Skorenovcu, Pločici i Dubovcu.
Biblioteka obeležava 30. mart kao Dan biblioteke, na taj dan 1967. godine podnosi izveštaj o objedinjavanju knjižnog fonda na nivou Opštine i nabavku knjiga. U svim odeljenjima i Matičnoj biblioteci, posle revizije i otpisa jednog dela knjiga, Kulturni centar Kovin, primio je 9.000 knjiga. Dalje u Izveštaju se navodi da je Matična biblioteka Centra za kulturu Kovin, kupila u toku godine po 400 novih knjiga za svako odeljenje i 50 posebnih izdanja, enciklopedija za Matičnu biblioteku. U izveštaju iz 1970. godine se govori o radu odeljenja Biblioteke, o nedostatku odgovarajućeg prostora u Dubovcu i Pločici, ali i o tome da je Matična biblioteka Centra za kulturu u toku od četiri godine povećala knjižni fond i da te 1970. godine ima u fondu 34.000 knjiga.

30. marta 1995. godine, Skupština Opštine Kovin, donela je Odluku o osnivanju Biblioteke „Vuk Karadžić“ Kovin.

Adresa: Cara Lazara 100, Kovin
Telefon: +381 (0)13 744 901, fax: +381(0)13 744 902
E-mail: [email protected]; [email protected]
Web: www.bibliotekakovin.rs/

Podeli sa prijateljima

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email

Ostavi komentar

Pretplati se na naš newsletter

Obećavamo da te nećemo smarati sa SPAM porukama. 🙂

Leave a Comment

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena.